bandaríkin

Sheila Armstrong

„Jæja,“ segir Darragh þegar hann rennir inn á planið, stefnuljósið blikkandi.

„Jæja,“ segir Mike og þröngvar íþróttatöskunni sinni í gegnum bilið milli framsætanna, teygir sig eftir sylgjunni á öryggisbeltinu í gegnum skrjáfið í sígarettupappírnum. Hann hafði heimtað að taka strætó frá Belfast-flugvelli, Darragh heimtaði að sækja hann, svo þeir hittust á miðri leið á bensínstöð, málamiðlun sem hefur gert ferðalagið óþægilegra fyrir þá báða. Á sendibílnum er útlínumynd af gaupu sem líkist frekar pattaralegum heimilisketti og hann skiptir um gír eins og skröltandi verkfærakassi. Útvarpið er bilað og þögult.

Þegar þeir sveigja í vesturátt verður sólin gegnum framrúðuna svo skær að ‏þá verkjar í augun, en hvorugur bróðirinn vill viðurkenna vaxandi vanlíðan. Báðir eiga þeir það til að fá mígreni sem eftir fáeinar klukkustundir mun gera ‏þeim erfitt fyrir um andardrátt af sársauka. Hjá Mike er kveikjan kaffi á fastandi maga ásamt þurru, ísköldu loftinu í þröngu innanlandsflugvélinni; ísnálin mun höggva í hann í að minnsta kosti einn dag, eða lengur, þar til hann finnur samúðarfullan lyfjafræðing sem er tilbúinn að skrifa upp á ópíóíða fyrir hann. Darragh mun kenna tveimur bjórum um sitt mígreni, þeir voru tilraun til að stytta vökutímann sem hafði teygt sig frá miðnætti til fjögur um morguninn. Kærastan hans, Margo, hefur stungið upp á að hann fái bótox við höfuðverkjunum, vinkona hennar hafi látið meðhöndla smellandi kjálka þannig, en hann man nógu mikið úr alfræðibókum bernskunnar til að tilhugsunin um bótúlisma skelfi hann.

Aðrir líffræðilegir laumufarþegar hafa blossað upp og hjaðnað í gegnum árin án þess að nokkur nefni þá: þrálátur sóríasisblettur neðst á hnakka hvors bróður; andúð á kóríander. Móðir þeirra fékk slæma flensu tvær meðgöngur í röð; á fullorðinsárum þurftu þeir báðir rótfyllingu í nánast öllum jöxlum. En að telja upp þessa kvilla myndi leiða til samanburðar, erfðafræðilegrar útilokunaraðferðar sem hvorugur þeirra er tilbúinn að leggja út í.

Darragh stöðvar bílinn á krossgötum til að hleypa hjólreiðalest framhjá, og handan yfir túnin berst marr eins og úr klukkuverki. Hann hefur aldrei séð engirellu með eigin augum, þótt yfirmaður hans fullvissi starfsfólkið um að stofninn sé að ná sér á strik fyrir tilstilli aðgerða þeirra. Í háu grasinu fjara köll þeirra út í lággróðurinn og sveima þar eins og áhugalaus gervitungl. Darragh grunar að yfirmaðurinn hafi tekið upp á því að spila upptöku af krxx-krxx með hléum, aldrei nógu nærri til að vekja grun, en nógu hátt til að lokka fuglaskoðara út í þétt grasið og fá þá til að taka lóu í misgripum fyrir engirellu. Þeir borga helling fyrir að koma hingað upp, í óbyggðir norðurhluta Donegal, svo það er þeim sjálfum í hag að trúa því, til að geta hakað við mynd fuglsins á plöstuðu spjöldunum sem náttúrulífsstöðin lætur þá fá.

Mike veit ekkert um fugla í útrýmingarhættu og er við það að spyrja hvort hást, malandi hljóðið komi úr vélinni í sendibílnum, en hættir við, ef því skyldi vera tekið sem sneið, fyrstu árásinni á yngri bróður hans. Í staðinn ræskir hann sig og lítur út um gluggann, þrýstir laumulega tveimur fingrum á auma blettinn á milli nefs og hægra auga og reynir að nudda yfirvofandi höfuðverkinn burt.

Síðasta hjólreiðakonan gefur Darragh fingurinn þegar hún fer hjá, og hann áttar sig á því að hann hefur verið að mjaka bílnum inn á gatnamótin. Hann lyftir afsakandi tveimur fingrum en reiðhjólafólkið er þegar farið að fjarlægjast, hossast upp og niður á ósléttum veginum eins og hestar í hringekju sem er að rakna upp. Hann lítur aftur á veginn með viðkomu á andliti bróðurins, en Mike starir nú beint fram fyrir sig. Darragh losar handbremsuna harkalegar en hann ætlaði, og gömul krukka af beiskju veltur á mælaborðinu milli þeirra, hellist niður yfir bilaða útvarpið, leysist upp í blæstrinum og fýkur aftur framan í þá.

Strákarnir voru báðir fimm ára þegar faðir þeirra dó; dauðsfallið varð í eina mánuði ársins þegar þeir voru jafngamlir. Mike á fáar minningar um hann, aðrar en leifar af írsku sem honum var í merg runnin; faðir þeirra neitaði að tala erlenda tungu á sínu eigin heimili. Minningar hans hafa runnið saman við það sem nágrannar og vinir og restin af sókninni lögðu til á árunum eftir lát föðurins, þar til hans eigin útgáfa varð jafn þunn og léttvæg og blettur á gljáandi andlitsmyndinni í rammanum á ganginum.

Mikill maður, voru allir sammála um. Sem sýslufulltrúi bændasamtakanna hafði faðir þeirra risið hratt til metorða eftir deilu um ofurálögur á landbúnaðarafurðir og verið borinn á herðum manna inn í stjórnmálin. Ef hann byði sig fram fimm sinnum yrði hann kosinn sex sinnum, gortaði móðir þeirra við hvern sem nennti að hlusta. Og var hann ekki algjör dýrlingur að ala upp barn annars manns, sagði systir hennar við þriggja ára ártíðarmessu hans, nógu nærri drengjunum tveimur til að þeir heyrðu illkvittnina.

Bræðurnir ræddu þetta draugabarn um tíma, báru gjallsteina og planka og dekk og reipi niður á hrygg milli túnanna tveggja, þar sem skríðandi jarðvegurinn hafði tútnað út og lekið í kringum mórberjatré og myndað skúta, skuggalegan og dimman eins og göng. Leynisystir, ímynduðu þeir sér, alin upp í næsta þorpi, eða jafnvel í Ameríku – Bandaríkin, sem enn voru ekki til fyrir þeim nema í sjónvarpsþáttum og teiknimyndasögum, geymdu í hugum drengjanna öll undur og furður heimsins. Yngri systir sem félli auðveldlega inn í leikina þeirra sem dómari: hæsta stökkið, stærsta sveiflan, þyngsti steinninn, lengsta dýfan. Móðir þeirra var gagnslaus, fæddur diplómati: Darragh er hærri, en Mike hleypur hraðar. Mike er betri í stærðfræði, en elska ekki öll dýrin Darragh?

Mike hafði fundið vissuna setjast í magann eins og kaldan klump við að horfa á Disney-sjónvarpsmynd. Þegar löngu aðskildu tvíburasysturnar báru saman fæðingarbletti gat hann ekki afborið að líta á manninn sem sat á gólfinu við hlið hans og var honum skyndilega ókunnugur. Seinna hafði Darragh hafnað möguleikanum algerlega og talið upp líkindin eins og hann sæti með dinglandi fætur í vitnastúkunni. Þeir voru ekki með sams konar fæðingarbletti, það var satt – en þeir deildu koju og skiptu um efri og neðri á hverju ári, eins og sanngjarnt var. Móðir þeirra útbjó sama nesti handa báðum – sultu- og ostasamlokur á hvítu brauði – þótt Darragh vildi reyndar láta skera skorpuna af, smáatriði sem olli honum sem snöggvast hugarangri. Þeir hjóluðu saman í skólann og voru meira að segja í sama bekk, þótt Mike væri ellefu mánuðum eldri. Svart hár, blá augu, fætur sem stækkuðu í réttu hlutfalli við líkamann, lélegir í íþróttum en fljótir að hlaupa. Með hverri staðreynd sem Darragh lagði fram varð andardrátturinn hraðari, þar til hann másaði orðunum út úr sér og sló á eigið læri til áherslu.

Mike, saksóknarinn, dró kröfuna til baka og fullvissaði bróður sinn um að hann væri að grínast, þetta væri bara leikur; rugluðu meira að segja kennararnir þeim ekki saman? En í litla, tortryggna hjartanu hélt hann áfram að safna sönnunargögnum fyrir máli sínu. Hann hlustaði við dyrnar í hvert sinn sem illkvittna frænkan kom í heimsókn, en fullyrðingin var aldrei endurtekin. Og hann gætti þess að skilja móður sína aldrei eina eftir með karlkyns gesti, fylgdist vandlega með vísbendingum um óleyfilegt ástarsamband – þótt það virtist ólíklegt í ljósi tryggðar hennar við látinn eiginmann sinn. Allar ljósmyndir af föður þeirra sem hann fann voru tvíræðar: sams konar fellingar í eyrunum, hornið frá boganum á efri vörinni að nösunum. Hárið eins og skýstrokkur á hvirflinum eins og hjá Mike, kubbslegir fingur eins og hjá Darragh – en það gat verið blekking ljóssins, myndavélarlinsa sem teygði sjónarhornið alla leið að faðerninu.

Darragh fór að fá magaverk á hverju sunnudagskvöldi, eins og léttirinn yfir að hafa komist í gegnum enn eina vikuna án opinberunar rækist beint á óttann við þá næstu. Móðir þeirra sannfærði sjálfa sig um að hann væri gulur í kringum augun, gaf honum seyði af maríuþistli og sagði honum að láta ekki svona.

Það sumar, eftir að hafa horft á teiknimyndakúreka raða nautgripunum sínum upp til að brennimerkja þá með upphafsstöfum sínum, hafði Darragh búið til grófgerð D og M úr bréfaklemmum, hitað þau á eldavélinni, og saman höfðu drengirnir lagt þau í mjúka lófa sína. Móðir þeirra hafði öskrað jafn hátt og þeir og troðið sviðnum höndunum hlið við hlið ofan í litlu frystikistuna sem þau geymdu í búrinu.

Seinna, í fylgsninu þeirra, þar sem þyrnirunni seig fram yfir brúnina og rætur mórberjatrésins lyftu moldinni eins og tjaldstangir, skoðuðu þeir brunasárin. Þau voru stráð joðdufti, sem móðir þeirra trúði að læknaði allt; óljósar, upphleyptar línur sem slógu í misgengum takti tveggja púlsa.

Þegar bræðurnir koma aftur að bóndabænum liggur birtan ekki lengur skáhallt yfir landið í rósagullsgeislum, það er orðið kolsvartamyrkur, gleypisvart, þykkt eins og olía úr lekum ofni. Yfir síðbúnum kvöldverði er Margo hljóðlát og varfærin í kringum Mike, eins og hund með langa sögu um bit. Hún styður nýju grænu leiðina heilshugar: allt sem fær fleiri augu til að líta til þessa vanrækta heimshluta er af hinu góða. Þú talar eins og sannur útlendingur, segir Darragh, og hún slær hann á öxlina með flötum lófa.

Mike viðrar efasemdir: slysatryggingar, ágangur óviðkomandi aðila, byggingarhávaði og almenn truflun. Darragh ýfist allur upp við þennan gamla, kunnuglega hroka. Margo ranghvolfir augunum, en bros hennar er kjötbiti í opnum lófa. Yfir skálum af linsubaunapottrétti dáist Darragh að leikni hennar, þegar yfirvofandi rifrildið flest út í sameiginlegar sögur af algerum lukkuriddurum sem stungu fingrunum í brauðristar og reyndu svo að höfða mál vegna afleiðinganna.

Þröngspora járnbrautarlínan sem liggur gegnum kjarnann í Donegal hefur verið lokuð síðan á sjöunda áratugnum, leiðin týnd, gróin eða tekin undir rekstrargötur fyrir nautgripi. Umræðan blossar gjarnan upp í kringum kosningar, stjórnmálamenn heita ýmist að opna járnbrautina aftur eða breyta henni í græna göngu- og hjólaleið. Nágrannarnir eru með langtímaplön: ef þeir halda út hækka mjóu landræmurnar sem liggja að línunni í verði, en bíði þeir of lengi eða mótmæli of mikið gæti verkefnið hrunið með öllu. Þetta er daður stjórnmálamanna: vandlega viðhaldin biðstaða og síðan hægfara eftirgjöf, alltaf stoppað rétt áður en kemur að undirskrift eða handabandi. En í þetta sinn virðist nægur skriðþungi á bak við ‏þetta til að eitthvað gæti að minnsta kosti virst gerast.

Það eina sem getur alltaf sundrað fjölskyldu er land, sagði bæjarfulltrúinn þeirra. Hann hafði litið inn til Darraghs og Margo í te og rúllað út landmælingakorti á eldhúsborðinu. Hann benti á aðkomustaði, hjáleiðir, svæðið þar sem færanlegu salernunum yrði komið fyrir. Gömlu járnbrautarteinarnir sjást ekki frá bænum, þeir eru langt uppi á efsta túninu við klettana, og liggja aðeins samsíða girðingunum þeirra í hundrað metra áður en þeir hverfa inn í gömul járnbrautargöng. Göngin liggja að hluta inn á landi þeirra og þau þyrftu líka að afsala sér þeim hluta. Margo spurði gagnlegra spurninga; Darragh vonaði að þögn hans yrði tekin sem einhvers konar hæðnisleg skarpskyggni.

Maðurinn sjálfur, sagði bæjarfulltrúinn og staldraði við á ganginum á leið út. Darragh var löngu hættur að taka eftir andlitsmyndinni, gljáandi bros föður hans lak yfir alla sem fóru inn eða út um dyrnar.

Út á hvað gekk þetta eiginlega? sagði hann á eftir.

Hann vildi fá leyfi, sagði Margo og tók af borðinu.

Jæja, almenna samráðskosningin er framundan.

Ekki þitt, sagði hún, eins og það væri augljósasta mál í heimi.

Þegar kjörseðlarnir fyrir almenna samráðið komu loks var pláss fyrir nafn Mikes, eða nafn umboðsmanns hans. Darragh sendi honum mynd af eyðublaðinu og bauðst til að falsa undirskriftina hans, en eins og hann hafði hálfpartinn búist við hafði bróðir hans ákveðið að koma heim og líta á landspilduna sem um ræddi.

Eftir kvöldmat leggur Darragh landakort bæjarfulltrúans á autt borðið. Margo fer út að ganga og skilur bræðurna eftir starandi á fyrirhuguðu grænu leiðina, breiða gönguleið sem fylgir strandlengjunni áður en hún sveigir inn í landið. Landamerkjalínur skera kortin eins og krosssaumur: fyrir hungursneyðina kváðu lög um að landi skyldi skipt jafnt á milli allra barna, skilgetinna og óskilgetinna, og túnin splundruðust í bútasaum. Það hefur tekið heila öld fyrir línurnar á kortunum að fækka og gisna smám saman, eftir því sem landeigendur hafa gleypt víðáttumiklar landspildur sem lágu meðfram þeirra eigin jörðum, í stórum bitum í senn. Nú er aðeins um helmingurinn í virkri ræktun, en nægilega mikið er gert til að styrkirnir skili sér, og eigendurnir drekka Barry’s-te í Dubai og láta eins og þá langi heim.

Í erfðaskrá föður þeirra stóð að bræðurnir tveir ættu landið og húsið jafnt, fremur en að því væri skipt í hluta. En í sannleika sagt vildi hvorugur húsið né landið. Það hentaði þeim að hunsa erfðaskrána – og óljósar ástæður þess að faðir þeirra hafði gengið framhjá eiginkonu sinni – og láta þetta í staðinn í hendur hennar, sem voru meira en hæfar. En einn daginn hafði móðir þeirra vaknað og fundið þrjá hnúta í handarkrikanum. Hún flutti til systur sinnar á meðan á lyfjameðferðinni stóð, og bóndabærinn var leigður ungu, ensku pari sem var að kanna hvort það vildi hugsanlega kaupa. Parið fór af ótilgreindum ástæðum, ástæðum sem skildu eftir hnefastór göt í gifsplötunum, og móðir þeirra sýndi engan áhuga á að snúa aftur. Í staðinn fékk Margo, sænskur nýbúi með ónotaða gráðu í landmótunarfræði, áhuga á staðnum, eftir að hafa staðið af sér allar tilraunir Darraghs til að slíta sambandi þeirra og réttilega séð að hann þyrfti að taka sönsum – orðalag sem hún lærði snemma í sambandinu og gaf, með hvössu enskunni sinni, slíkan þunga og alvöru að hann undraðist hvað hann brást vel við því. Nú sinnir Margo innherjakrísustjórnun hjá fyrirtæki í sjálfbærri plastvinnslu, en Darragh vinnur í náttúrulífsgarðinum klukkutíma norðar, starf sem hófst með skóflu og þróaðist yfir í að semja stefnumótunarskjöl um raunhæfi endurinnleiðingar tegunda.

Þegar Margo kemur aftur hefur kortunum verið rúllað saman, og Mike dregur fram eftirrétt – pakka af litlum Toblerone-stykkjum af flugvellinum – og hefur næga sómakennd til að líta vandræðalega út. Þau horfa saman á fimm ára gamla stórmynd og gretta sig vandræðalega yfir kynlífssenunum.

###

Mike safnaði einu sinni kjarki til að spyrja móður þeirra, eftir að Darragh, enn undir lögaldri, hafði verið handtekinn drukkinn undir stýri.

Hvað myndi faðir ykkar segja? kveinaði hún í átt að skelltum útidyrunum.

Það er næstum eins og við séum ekkert skyldir, sagði Mike og fylgdist með svip hennar með heitan titring í maganum. Hafði augnaráð hennar orðið óskýrt eða flöktandi? Hafði hún fiktað við neglurnar á sér með sektarsvip? Nú man hann ekki lengur hvað var raunverulegt og hvað var litað af illgirni unglingsins. Hann var sautján ára með hugann við lokaprófin og mældi tepruskap sinn í hlutfalli við óhóf bróður síns. Þegar hann vissi að Darragh ætlaði örugglega í valfrjálsa aukaárið í skólanum, hafði Mike skipt um skoðun á síðustu stundu og stokkið yfir bróður sinn upp í næsta árgang. Þessi svik urðu fyrsta litla sprungan af mörgum sem klufu vinahópa og pirruðu kennara, og undu upp á sig í hrindingar á göngunum og rifrildi um áhugalausar stelpur.

Beiskjan magnaðist þegar Mike fór í háskóla í Dublin og Darragh elti hann þangað ári síðar. Þrátt fyrir bænir móður þeirra neitaði Mike að koma heim þegar bróðir hans gerði það, og eftir drukkið rifrildi, þar sem þeir stóðu báðir eftir með marða hnúa, hætti hann alfarið að koma heim.

Darragh hætti í hálfvolgu hugvísindanámi; Mike tók BS-gráðuna sína í raunvísindum með sér til London og datt inn í röð sálarlausa gagnastarfa sem veittu honum smám saman svo fáránlegar stöðuhækkanir að það freistaði hans að klúðra reikningi, bara til að upplifa spennuna við agafund. Hann varð lokaðri og hélt öllum meira frá sér; Darragh virtist hins vegar verða gegndræpari, rak úr einu starfi í annað, einu landi í annað, einu lífi í annað. Móðir hans barmaði sér yfir óréttlætinu, að stjórnendurnir á barnum, bensínstöðinni, sláturhúsinu, allir hefðu horn í síðu Darraghs, að hann ætti skilið annað, þriðja, fjórða tækifærið. Mike hlustaði með símann klemmdan við öxlina og varð sífellt reiðari yfir því að klúður bróður hans ýtti honum sjálfum út í hvíta jaðarinn á myndinni.

Þá sjaldan þeir sáust næsta áratuginn mældu þeir hvor annan út, árangur og mistök og örsmáar skapgerðarbreytingar, fengu tækifæri til að staðfesta hugmyndir, sjaldan endurskoða þær. Móðir þeirra neyddi þá tárvot til endurfunda þegar krabbameinsmeðferð hennar hófst, og nú ríkir kuldaleg kurteisi. Sama illkvittna frænkan kenndi móður þeirra nýlega að stofna hópspjöll, og strákarnir höfðu skyndilega lent í óþægilega mikilli nálægð og horft á hökin tvö verða blá. Þrjóska móður þeirra við að nota ekki gleraugu leiddi oft til ruglingslegra viðbragða; frétt um dauða eins frændans fékk hláturkall, glott kom í staðinn fyrir koss. Mike hafði reynt að hefja hliðarspjall þegar hún ruglaði saman þumalputta og löngutöng, en Darragh svaraði ekki.

Það hafði komið Mike á óvart að frétta að bróðir hans væri fluttur heim, hann hafði frekar búist við að sjá andlit hans næst yfir sorglegri fyrirsögn. Og að hann væri með indælli, sænskri konu og ynni hlutastarf við að moka mold í nýju náttúrulífsmiðstöðinni. Mike fannst miðstöðin hálfgerð sýndarmennska, ef marka mátti glansandi vefsíðuna: langsótt landafræðitenging við Appalachian-slóðina, eikarlundur kallaður fornkeltneskur regnskógur, renglulegur úlfablendingur sem ráfaði fram og aftur á fjarlægu túni.

Þá mundi hann eftir hálfvilltum fjárhundi nágrannans. Darragh var sá eini sem hundurinn þoldi, þeir sátu þögulir hlið við hlið klukkustundum saman, og hvenær sem Darragh var niðri í fylgsninu læddist hundurinn um túnið í breiðum, vökulum hring. Dag einn glefsaði hundurinn í daglaunamann og reif bita úr fætinum á honum. Þeir verða að svæfa hann, sagði móðir þeirra blíðlega daginn eftir. Mike óttaðist að hjarta bróður hans myndi bresta, en hann tók fréttunum heimspekilega. Það var ekki fyrr en Darragh spurði hvað yrði um traktor daglaunamannsins sem móðir þeirra áttaði sig á misskilningnum: Elskan, það er hundurinn sem á að svæfa. Darragh varð óhuggandi, hljóp út og öskraði svívirðingar á nágrannann yfir vegginn þar til Mike dró litla bróður sinn burt.

Ein kærasta Mikes keypti handa honum áskrift að DNA-leitarþjónustu í gríni. Foreldrar þínir voru örugglega systkinabörn, sagði hún og ýtti glettnislega við öxlinni á honum.

Önnur kona tilkynnti á þriðja stefnumótinu að hún myndi krefjast raðgreiningar erfðamengis áður en til barneigna kæmi; það væri bara skynsamlegt að vita hvað maður væri að fást við.

Darragh vaknar við höfuðverkinn eftir klukkutíma svefn. Mike hafði horfið inn í gamla herbergið sitt með hnefafylli af verkjatöflum eftir kvöldmat, herbergi sem Margo hefur fyllt af terrakottapottum og gömlum, lemstruðum húsgögnum sem hún ætlar að bæsa svört. Kvöldið áður en bróðir hans kom hafði Darragh stungið upp á að hún flytti eitthvað af þessu annað, en hún þverskallaðist, jafn heimarík og skógarmörður. Þau gætu eignast barn á næsta ári, eða ekki; Margo segist ekki hafa ákveðið sig enn.

Niðri finnur hann undarlega fyrir þeirri gömlu, kunnuglegu tilfinningu að húsið sé fullt. Hann smeygir sér í drullug stígvélin þótt hann viti að göngutúr muni aðeins vekja hann enn meira. Fyrir utan hallar slóðin mjúklega upp að nöguðum klettunum, þar sem síðustu vestlægu leifar Appalachian-fjallanna rísa úr sjónum eins og drukknaður hundur. Árþúsundin hafa sorfið þau niður í mildar hæðir, segir Margo, en slóð jarðfræðilegra vísbendinga er skýr: kvarsít í norðri, granít í austri og belti af flögubergi í gegnum miðjuna. Lengra inni í landi rísa þau upp í Bluestacks-fjöllin, og síðan liggur slóðin vestur og norður. Darragh á enn erfitt með að trúa þessu, að svignun og hnoðun heimsálfa geti kastað upp bergkeðju sem sekkur undir hafið og rís aftur hinum megin Atlantshafsins, eins og saumspor sem hefur verið hert of mikið; og ekki síður: að hann hafi þurft að komast að þessu hjá saltrjóðri, sænskri konu á bar í Byron Bay.

Darragh sér eftir að hafa nefnt það lauslega við hana að hugsanlega séu þeir Mike aðeins hálfbræður. Hann sagði henni frá því seint eitt kvöld fyrstu vikuna í Byron, þegar hann gerði ráð fyrir að hann sæi hana aldrei aftur. Jafnvel þegar hún sendi tölvupóst hálfum áratug síðar og sagðist ætla að koma í heimsókn bjóst hann við að hún væri búin að gleyma því. En hún hefur hvasst auga fyrir smáatriðum, smáatriðum sem hún safnar til að sá fræjum að nýjum samtölum, eins og sambönd eigi að rækta af hagkvæmni í stað þess að búast við að þau spretti villt upp úr sprungum í gangstéttinni, hæfileiki sem hann bæði hatar og öfundar hana af.

Margo segir að þeir séu fáránlegir, að frænka þeirra hafi verið og sé enn bölvaður rógberi, að þeir hafi orðið ósáttir út af engu öðru en orðrómi. Og jafnvel þótt þetta væri satt er ekki lengur fimmti áratugurinn, segir hún. Parið sem rekur samvinnuverslunina eru miðaldra lesbíur með heilan hóp regnbogabarna, sóknarpresturinn var í Beatles-ábreiðubandi og skemmtir vegfarendum með sögunni af leið sinni frá synd til heilagleika. Foreldrar hennar sjálfrar voru ekki giftir, í guðanna bænum, og litli bróðir hennar situr í fangelsi fyrir að hafa ráðist kynferðislega á konu sem var of drukkin til að standa, gripinn með höndina nærri upp að úlnlið inni í henni.

Af hverju ert þú að burðast með skömm einhvers annars? spurði hún.

Darragh snýr baki í klettana og horfir inn í landið, þar sem fjöllin eru dökk gretta við sjóndeildarhringinn. Himinninn er sléttur og stjörnulaus; of dimmt til að sjá draugalegar leifar af örinu í lófanum – jafnvel þótt eitthvað væri þar að sjá: sárið hafði gróið og horfið nánast samstundis, þrátt fyrir bestu tilraunir Darragh til að halda hrúðrinu opnu – því að þrátt fyrir jarðfræðilegu slóðina eru þetta ekki Bandaríkin.

Hann er sammála Margo, sammála! svo hátt og ákveðið að hann endurtekur orð hennar fyrir sjálfum sér. Hann ákveður að fara aftur heim, vekja bróður sinn og endurtaka þau líka fyrir honum, svo hann geti líka verið sammála. En hann rekur spor sín aftur að húsinu og smeygir sér upp í rúm við hliðina á glaðvakandi Margo, sem finnur ískaldar hendur hans og leggur þær siðsamlega milli læra sinna til að hita þær. Hann vekur ekki bróður sinn, því að faðir þeirra bar haglabyssu að höfðinu á sér í gömlum járnbrautargöngum, og steypa hefur harðnað í holrúmunum milli brjósks og beins.

Um morguninn eldar Margo morgunmat áður en þau fara öll saman upp á tún. Darragh tortryggir þessa rausn, hann veit að hennar venjulegi morgunverður er sígaretta og kaffi. Eggin eru stíf eins og frauðplast, hvítar æðar sjáanlegar í beikonsneiðunum, en Mike þakkar henni af einlægni.

Feitur, kubbslegur smáhestur, jafn breiður og sófi, kemur að limgerðinu í daufri morgunbirtunni. Hann klórar sér á hálsinum upp við beitt plastið á kosningaspjaldi sem hangir of lágt. Mike rifjar upp minninguna um nágrannann sem átti að „svæfa“, og Darragh fnæsir og réttir smáhestinum opinn lófann til skoðunar.

Uppi við klettana líta þeir saman yfir girðinguna á mjóu leiðina á milli túnanna, svo gróna að þykkt mosateppið næði þeim upp að mjöðmum ef þeir væðu út í það. Sem börn ímynduðu þeir sér lestir þjóta gegnum túnin eftir gljáfægðum teinum, olíusmurða æð af reyk og svörtu regni, farþega gægjast út um glugga, limgerðin þjóta hjá, fjarlæg húsin föst á sínum stað við sjóndeildarhringinn, síbreytilega sjónhverfingu hraða og fjarlægðar og tíma.

Járnbrautargöngin eru minni en Mike minnti, og hrörlegri, en rakur kuldi streymir enn út úr þeim og sker mjúkt sumarloftið. „Gerum þetta þá,“ segir hann, þótt það hafi í raun aldrei verið spurning.

Á leiðinni aftur niður túnin skrika hælarnir örlítið til í brattari köflunum, og gamla freistingin vaknar, að velta sér alla leið heim. Regnskvetta úr heiðskírum himni gerir slóðina sleipari, og breytist í úrhelli á þeim tíma sem tekur þá að meta fjarlægðina að húsinu sem húkir fyrir neðan. Hvorugur er í almennilegum jakka, og völustórir dropar af hlýju sumarregni skella á þeim eins og rotnir ávextir þar til þeir eru rennblautir og hlæja að fáránleikanum, hreinu reiðikastinu sem himinninn hefur hellt yfir þá. Göngulagið breytist úr staulandi skrefum í samstillt hlaup, og þeir fylgjast að, skref fyrir skref, blautt grasið slæst við hné þeirra. Margo er komin í dyrnar og heldur þeim opnum, en þeir sveigja til hægri sem einn maður og stefna að hryggnum.

Og skjólið er þar sem skjól hefur alltaf verið: ekki í járnbrautargöngunum, heldur í fylgsninu, skálinni undir rótunum, fullkomlega varinni gegn suðvestanáttinni sem rís yfir klettana og steypist niður að brotna í háa grasinu áður en hún rís aftur og klífur fjöll; og baldursbrárnar sem hneigja sig fyrir þeim á vorin og refaskíturinn sem þeir stigu í og báru heim, æpandi undir hendi móður sinnar á garðslöngunni; sveppirnir sem þeir þurrkuðu vandlega og átu og ímynduðu sér litskrúðuga vímu, hvorugur tilbúinn að viðurkenna að ekkert gerðist; rotnir lokkar af bláu reipi hálfhorfnir í trjágrein, hnútunum raðað í röð sem er löngu gleymd; heillandi geitarhauskúpa hálfgrafin í kvistgat; og fullorðnu mennirnir tveir sem hnipra sig saman undan skyndilegri skúrinni sem hefur siglt inn af hafinu, foss af hlýjum vindi, og frá vissu sjónarhorni, álútir og hlið við hlið, eru þeir sami drengurinn, skorinn út úr landslaginu og afritaður tvisvar.

Íslensk þýðing: Ingunn Snædal